Gut Nedir (current) Gut Hastalığında Semptomlar Gut Hastalığında Beslenme Uzman Görüşü KarikaGUT

Gutla İlişkili 5 Sağlık Sorunu

Yüksek ürik asit seviyeleri, ağrılı eklemlerin ötesinde farklı sağlık sorunlarını beraberinde getirebilir.

Gut hastalığı denildiğinde ilk akla gelen şey ayakkabı veya çorap giymeyi ve hatta çarşafın ağırlığına dayanmayı bile zorlaştıran çok şiddetli, ağrılı ve şişik bir ayak başparmağı olabilir. Ancak gut atakları geçirdiyseniz, ağrıyı hafifletme ve sonraki eklem iltihabı ataklarını önleme gibi nedenler dışında da doktorunuzu düzenli olarak ziyaret etmeniz önemlidir.

Yapılan araştırmalar, gutun çok sayıda sağlık sorunuyla ilişkili olduğunu göstermektedir. Çoğu vakada altta yatan ortak neden, kandaki yüksek ürik asit düzeyleridir. Kanınızdan sızan ve ayak başparmağınızla diğer eklemlerinizde ağrıya yol açan kristaller oluşturan bu madde; böbreklerinizi, kan damarlarınızı veya başka organlarınızı etkileyebilir.

Sonuç olarak, ürik asit seviyelerinin beslenme, egzersiz ve ilaç tedavisi yoluyla yönetilmesi, bu sorunlar konusunda yardımcı olabilir veya bunların gelişme riskini azaltabilir.

 

1. Böbrek taşları ve böbrek hastalığı

5 gut hastasından yaklaşık 1’ini etkileyen böbrek taşları, ürik asitle ilişkili en yaygın sorunlardan biridir. Ürik asit kristalleri eklemlerde biriktiğinde eklem ağrıları meydana getirdiği gibi, böbreklerde birikip idrar yolunu tıkadığında da böbrek taşları oluşur. Böbrek taşları tedavi edilmedikleri takdirde böbrek enfeksiyonlarına ve hasarına yol açabilirler.

Böbrek taşları dışında, azalmış böbrek fonksiyonundan tam böbrek yetmezliğine kadar çeşitlilik gösteren böbrek hastalıkları da gutla beraber ortaya çıkabilir.

 

2. Diyabet

Diyabet, yetersiz insülin üretimi veya insüline yanıt verilmemesi sonucunda kanda yüksek seviyelerde şekerin birikmesiyle oluşur. Kontrol edilmeyen diyabet gözlerde, böbreklerde, sinirlerde ve kan damarlarında hasar yaratabilir.

2016 yılında Annals of the Rheumatic Diseases (Romatizmal Hastalıkların Kronolojik Kayıtları) dergisinde yayınlanan ve 172.000’den fazla kişinin dahil edildiği bir çalışmada, diyabet riskinin özellikle kadınlarda olmak üzere gut hastalarında daha yüksek olduğunu ortaya koydu. Araştırmaya göre gut hastası kadınlarda diyabet gelişmesi riski %71 ve erkeklerde gut riski %22 artıyor.

 

3. Uyku apnesi

Uyku apnesi, uyku sırasında nefes almanın birkaç saniye ila bir veya daha fazla dakika boyunca sık sık durmasıyla karakterize bir rahatsızlıktır. Tedavi edilmeyen uyku apnesi, uykuyu bozmanın yanı sıra obezite, diyabet, yüksek tansiyon, kalp krizi ve inme riskini artırabilir.

Arthritis & Rheumatism dergisinde yayınlanan 2015 tarihli 9.865 uyku apnesi hastasının ve 43.598 kontrol olgusunun incelendiği bir çalışmada, uyku apnesi hastalarının gut atağı geçirme ihtimalinin kontrollere kıyasla %50 daha fazla olduğu ortaya konmuştur. Çalışmada, solunumun duraklaması sonucunda periyodik oksijen yoksunluğu ortaya çıktığına, bunun da gutun nedeni olan kanda aşırı ürik asit üretimini tetiklediğine dikkat çekilmiştir.

 

4. Kardiyovasküler hastalık

Yüksek ürik asit seviyeleri ve kan damarları üstündeki potansiyel etkileri, daha yüksek kardiyovasküler sorun riskiyle ilişkilendirilmiştir. 2013 yılında British Medical Journal’da (İngiliz Tıp Dergisi) yayınlanan ve 4989 hastanın dahil edildiği bir çalışmada gut hastalarının, gut hastası olmayanlara kıyasla klinik kalp yetmezliği ve ekokardiyografik ölçümlerde sistolik disfonksiyon (kalp ventriküllerinin kasılamaması) insidansının iki-üç kat daha fazla olduğu ortaya konmuştur. Gut ve kalp yetmezliği olan hasta alt grubundaki mortalite, kalp yetmezliği olup gut hastalığı olmayanlara kıyasla daha yüksek bulunmuştur.

Boston Üniversitesi’nin Annals of the Rheumatic Diseases dergisinde 2010 yılında yayınlanan ayrı bir çalışmasında ise, gut hastası olmayan kadınlara kıyasla gut hastası kadınların kalp krizi geçirme ihtimalinin %39 daha fazla veya ölümcül olmayan kalp krizi geçirme riskinin %41 daha fazla olduğu ortaya konulmuştur.

 

5. Kanser

Yapılan çalışmalar gut hastalarının daha fazla malignite riski taşıdığını göstermektedir. Gutun özellikle erkeklerde prostat kanseri olmak üzere bazı kanser türlerine ilişkin riski daha yüksek bulunmuştur.